Drie maanden woont Henk Schram nu in Voor Anker, op de afdeling Het Baken. Een man die zijn leven lang gewend was aan vrijheid, aan zelf doen en buiten zijn. Tijdens zijn werk als schilder, maar ook in zijn eigen groentetuin. “Buiten, dat is mijn rustoord,” zegt hij met een glimlach. En sinds kort kan Henk Schram, ondanks de verschijnselen van dementie, zélf de binnentuin van Voor Anker verkennen.
Tevreden vertelt Henk over het stukje vrijheid dat hij ervaart bij Voor Anker. Dat was in het begin wel anders. De deur was dicht voor hem. “Ik voelde me opgesloten,” vertelt hij. “Toen ik hier kwam liep ik nog rechtop. Maar als je de hele tijd binnen moet zitten, dan zakt je hoofd vanzelf tussen je schouders.” Zijn vrouw beaamt dat: “Hij werd er boos van. Gefrustreerd, had vaak onenigheid met anderen. Hij kon niet meer doen wat hij altijd deed, op zijn eigen manier.”
Elke dag even naar buiten
Officieel gaat Het Baken eind mei écht open. Voor Henk is het dus nu al zover, want het blijkt dat hij het prima aan kan. “We zijn gewoon gaan testen,” vertelt fysiotherapeut Martijn. “Samen een rondje gelopen. Dat ging goed. En toen zijn we verder gaan kijken: wat kan er nog meer?” Sindsdien loopt Henk dagelijks een rondje door de binnentuin. Zíjn tuin, zoals hij het zelf noemt. “Als ze me niet kunnen vinden, dan zit ik op m’n knieën in de tuin,” zegt hij. “Elke dag even naar buiten. Ook als ik bezoek heb.”
Vrijheid dicht bij huis
“Vrijheid wordt vaak gezien als boodschappen doen, of een broodje halen in het dorp,” legt Martijn uit. Maar voor Henk – en vele anderen met dementie – zit die vrijheid dichter bij huis. “Het gaat erom dat ik me niet opgesloten voel,” beaamt Henk. “Dat ik geen toestemming hoef te vragen als ik naar buiten wil. Dat ik mezelf kan zijn.” Niet alleen de binnentuin is een favoriete plek, ook gaat Henk graag zelf naar de Nieuwe Kerk, pal naast Voor Anker. “Ik weet hier goed de weg,” vertelt hij trots. “Ik zeg altijd: niet schrikken als ik na twee uur pas terugkom.”
Vertrouwen groeit langzaam
Dat die vrijheid ook spannend is, begrijpt iedereen. Zijn vrouw is eerlijk: “Ik vind het best wel eng. Wat als hij verdwaalt? Wat als hij een andere uitgang neemt en de weg niet meer weet? Maar ik kan niet voor hem zorgen, dat weet ik. Als hij thuis zou wonen en zou dwalen, kan ik hem niet achterna.” Martijn herkent die zorgen bij meer families. “Angst is vaak een belangrijke factor. Maar veel van die angst is ongegrond. We beoordelen elke bewoner samen: het team, de familie, en de bewoner zelf. Als iemand zoals Henk voldoet aan alle criteria – geen angst, goed verkeersinzicht, heldere oriëntatie, fysiek in orde – dan kijken we wat wél kan.”
Wereld van verschil
Het opengaan van Het Baken is een proces,” zegt Martijn. “Er zijn drie bewoners die daadwerkelijk zelfstandig op pad gaan, zoals Henk. Voor hen maakt het een wereld van verschil en daar doen we het voor!”